Στην Αττική η σπορά γκαζόν έχει δύο παράθυρα μέσα στον χρόνο και δεν είναι ισοδύναμα. Το φθινοπωρινό δίνει σχεδόν πάντα καλύτερο αποτέλεσμα από το ανοιξιάτικο, για λόγους που αφορούν το χώμα και όχι τον αέρα.
Το καλύτερο παράθυρο για σπορά γκαζόν στην Αττική είναι από τα μέσα Σεπτεμβρίου ως τα τέλη Οκτωβρίου. Το έδαφος παραμένει ζεστό και ο σπόρος φυτρώνει γρήγορα, ενώ ο αέρας έχει ήδη δροσίσει και το νεαρό φυτό δεν ταλαιπωρείται. Ο χλοοτάπητας κερδίζει 6 με 7 μήνες ήπιου καιρού για να ριζώσει πριν συναντήσει το πρώτο του καλοκαίρι.
Το παράθυρο του Σεπτεμβρίου
Οι περισσότεροι ιδιοκτήτες σκέφτονται τον κήπο την άνοιξη. Είναι η εποχή που ο χώρος ξυπνάει, που φαίνονται οι ελλείψεις και που υπάρχει διάθεση για δουλειά. Το πρόβλημα είναι ότι η άνοιξη δίνει στον νεαρό χλοοτάπητα μόλις 8 με 10 εβδομάδες πριν την πρώτη σοβαρή ζέστη.
Ένα γκαζόν που σπάρθηκε τον Απρίλιο μπαίνει στον Ιούνιο με ρίζα λίγων εκατοστών. Δεν έχει προλάβει να χτίσει το ριζικό σύστημα που θα το κρατήσει όταν η θερμοκρασία περάσει τους 35 βαθμούς. Ποτίζεται συνέχεια, ξοδεύει νερό, και συχνά καταλήγει με αραιά σημεία μέσα στο πρώτο καλοκαίρι.
Το φθινόπωρο λειτουργεί αντίστροφα. Ο σπόρος που μπαίνει στα μέσα Σεπτεμβρίου φυτρώνει μέσα σε 7 με 12 μέρες, δυναμώνει τον Οκτώβριο και τον Νοέμβριο, ρίχνει ρίζα σε βάθος όλο τον χειμώνα και φτάνει την άνοιξη ως εγκατεστημένος χλοοτάπητας και όχι ως φυτώριο. Όταν έρθει ο πρώτος καύσωνας, έχει πίσω του 2 πλήρεις εποχές ανάπτυξης.
Τι κάνει η θερμοκρασία εδάφους
Ο σπόρος δεν βλέπει τον αέρα, βλέπει το χώμα. Τα μείγματα ψυχρής εποχής που χρησιμοποιούνται στην Αττική, κυρίως φεστούκες και ραιγκράς, βλασταίνουν καλύτερα όταν η θερμοκρασία του εδάφους κινείται μεταξύ 15 και 22 βαθμών.
Τον Απρίλιο ο αέρας είναι ευχάριστος αλλά το χώμα βγαίνει από τον χειμώνα κρύο και βαρύ. Το φύτρωμα καθυστερεί, συχνά διπλασιάζεται ο χρόνος, και ο σπόρος μένει εκτεθειμένος περισσότερες μέρες σε πουλιά, βροχή που τον μετακινεί και επιφανειακό ξέρασμα.
Τον Σεπτέμβριο συμβαίνει το ακριβώς αντίθετο. Το έδαφος κρατάει τη θερμότητα ενός ολόκληρου καλοκαιριού και αποβάλλει θερμοκρασία πολύ πιο αργά από τον αέρα. Στην πράξη έχετε ζεστό χώμα με δροσερή ατμόσφαιρα, δηλαδή τον ιδανικό συνδυασμό: γρήγορη βλάστηση χωρίς θερμικό στρες στο νεαρό φυτό.
Υπάρχει και ο παράγοντας νερό. Οι πρώτες φθινοπωρινές βροχές συμπληρώνουν το πρόγραμμα ποτίσματος και κρατούν την επιφάνεια υγρή χωρίς να χρειάζεται να ποτίζετε έξι φορές την ημέρα, όπως θα απαιτούσε μια σπορά τον Μάιο.
Γιατί τα ζιζάνια χάνουν το φθινόπωρο
Το μεγαλύτερο πρόβλημα μιας ανοιξιάτικης σποράς δεν είναι η ζέστη, είναι ο ανταγωνισμός. Την ίδια στιγμή που φυτρώνει το γκαζόν σας, φυτρώνουν και τα καλοκαιρινά ετήσια ζιζάνια: μουχρίτσα, βλήτα, αγριάδα. Αναπτύσσονται πιο γρήγορα από τον νεαρό χλοοτάπητα, τον σκιάζουν και του παίρνουν νερό και χώρο. Και επειδή ο χλοοτάπητας είναι μωρό, δεν υπάρχει περιθώριο για επιλεκτικό ζιζανιοκτόνο.
Τον Σεπτέμβριο αυτά τα ζιζάνια βρίσκονται στο τέλος του κύκλου τους. Ο νεαρός σπόρος εγκαθίσταται σε καθαρό έδαφος και μέχρι να ξεκινήσει η επόμενη γενιά ζιζανίων την άνοιξη, έχει ήδη κλείσει την επιφάνεια. Ένα πυκνό γκαζόν είναι το φθηνότερο ζιζανιοκτόνο που υπάρχει.
Σπορά γκαζόν: προετοιμασία εδάφους βήμα βήμα
Η εποχή δίνει το πλεονέκτημα, η προετοιμασία δίνει το αποτέλεσμα. Σπορά σε ασυζήτητο χώμα αποτυγχάνει και τον Σεπτέμβριο.
- Καθαρισμός και αποψίλωσηΑπομάκρυνση παλιάς βλάστησης, ριζών και πέτρας. Αν υπάρχει πολυετές ζιζάνιο, αντιμετωπίζεται 2 με 3 εβδομάδες πριν, όχι την ημέρα της σποράς.
- Φρεζάρισμα σε βάθοςΤο χώμα ανοίγει σε βάθος 15 με 20 εκατοστά. Σε συμπιεσμένα οικόπεδα, όπου έχουν περάσει μηχανήματα, χρειάζεται περισσότερη δουλειά και συχνά προσθήκη υλικού.
- Βελτίωση σύστασηςΣτα αργιλώδη εδάφη της Αττικής προστίθεται οργανική ουσία και άμμος ώστε το νερό να στραγγίζει. Χωρίς αυτό, το γκαζόν λιμνάζει τον χειμώνα και σκάει το καλοκαίρι.
- Εγκατάσταση αρδευτικούΤο δίκτυο μπαίνει πριν τη σπορά, ποτέ μετά. Η εγκατάσταση αυτόματου ποτίσματος σε έτοιμο γκαζόν σημαίνει ότι θα το ανοίξετε ξανά.
- Ισοπέδωση και συμπίεσηΤσουγκράνισμα, κύλινδρος, δεύτερο πέρασμα. Κάθε λακκούβα που αφήνετε τώρα θα φαίνεται για 10 χρόνια και θα μαζεύει νερό.
- Σπορά και επικάλυψηΟ σπόρος ρίχνεται σε δύο σταυρωτά περάσματα για ομοιόμορφη κατανομή και σκεπάζεται με λεπτή στρώση φυτόχωμα. Δεν θάβεται βαθιά, θέλει επαφή με το χώμα και λίγο φως.
Πότισμα τις πρώτες 3 εβδομάδες
Εδώ χάνονται οι περισσότερες σπορές, ακόμα και οι σωστά προετοιμασμένες. Ο κανόνας είναι απλός και αντίθετος με ό,τι ισχύει για ένα ώριμο γκαζόν: λίγο νερό, πολλές φορές.
Ο σπόρος που φυτρώνει έχει ρίζα λίγων χιλιοστών. Αν η επιφάνεια στεγνώσει έστω και για μισή μέρα, το φύτρο πεθαίνει και δεν ξαναφυτρώνει. Στις πρώτες δεκαπέντε ημέρες χρειάζονται τρεις με τέσσερις σύντομοι κύκλοι ημερησίως, της τάξης των πέντε με οκτώ λεπτών, ώστε το πάνω στρώμα να μένει συνεχώς υγρό χωρίς να λιμνάζει.
Μετά το φύτρωμα η λογική αντιστρέφεται σταδιακά. Οι κύκλοι αραιώνουν και γίνονται μεγαλύτεροι σε διάρκεια, ώστε το νερό να φτάνει βαθύτερα και η ρίζα να το ακολουθήσει. Στο τέλος του δεύτερου μήνα το πρόγραμμα πρέπει να έχει καταλήξει σε ένα βαθύ πότισμα κάθε δύο με τρεις ημέρες.
Το πρώτο κούρεμα γίνεται όταν το φυτό φτάσει περίπου τα 8 εκατοστά και αφαιρείται μόνο το ένα τρίτο του ύψους. Πολύ κοντό κούρεμα σε νεαρό χλοοτάπητα ισοδυναμεί με ξερίζωμα.
Πότε είναι πολύ αργά
Το όριο δεν είναι ημερολογιακό, είναι θερμοκρασιακό. Ο σπόρος χρειάζεται περίπου 6 εβδομάδες ανάπτυξης πριν σταματήσει η βλάστηση. Στην Αττική αυτό μεταφράζεται σε σπορά μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου για τα ορεινότερα βόρεια προάστια και μέχρι τις πρώτες μέρες του Νοεμβρίου για τις παραθαλάσσιες περιοχές.
| Περίοδος | Σπορά | Έτοιμος χλοοτάπητας |
|---|---|---|
| Σεπτέμβριος, β δεκαπενθήμερο | Ιδανικό | Ιδανικό |
| Οκτώβριος | Ιδανικό | Ιδανικό |
| Νοέμβριος | Οριακό | Κατάλληλο |
| Δεκέμβριος ως Φεβρουάριος | Οχι | Οριακό |
| Μάρτιος και Απρίλιος | Κατάλληλο | Ιδανικό |
| Μάιος | Οριακό | Κατάλληλο |
| Ιούνιος ως Αύγουστος | Οχι | Οριακό |
Σπορά ή έτοιμος χλοοτάπητας
Αν χάσετε το φθινοπωρινό παράθυρο, δεν είστε υποχρεωμένοι να περιμένετε έναν χρόνο. Ο έτοιμος χλοοτάπητας έχει πολύ μεγαλύτερο εύρος εποχών, γιατί έρχεται με ριζόμπαλα και δεν περνάει από το ευάλωτο στάδιο του φύτρου.
Κοστίζει περισσότερο και θέλει την ίδια ακριβώς προετοιμασία εδάφους, αλλά δίνει πράσινο την ίδια μέρα και πατιέται μέσα σε τρεις με τέσσερις εβδομάδες. Είναι η λογική επιλογή όταν ο χώρος πρέπει να είναι έτοιμος για συγκεκριμένη ημερομηνία ή όταν η κλίση του εδάφους θα παρέσυρε τον σπόρο με την πρώτη βροχή.
Η σπορά παραμένει φθηνότερη και δίνει ρίζα που εγκαθίσταται εξαιρετικά, αρκεί να γίνει στη σωστή εποχή. Περισσότερα για τις δύο μεθόδους θα βρείτε στη σελίδα για την κατασκευή και συντήρηση γκαζόν.
Ζητήστε δωρεάν αυτοψία για το γκαζόν σας
Ερχόμαστε στον χώρο, ελέγχουμε έδαφος, κλίσεις και παροχή νερού και σας λέμε αν συμφέρει σπορά ή έτοιμος χλοοτάπητας.
Συχνές ερωτήσεις
Ποιος είναι ο καλύτερος μήνας για σπορά γκαζόν στην Αττική;
Πόσο καιρό θέλει ο σπόρος για να φυτρώσει το φθινόπωρο;
Μπορώ να σπείρω γκαζόν τον Νοέμβριο;
Πότε πατιέται ένα φρεσκοσπαρμένο γκαζόν;
Χρειάζεται λίπανση αμέσως μετά τη σπορά;
Τι κάνω αν το γκαζόν φύτρωσε με κενά;
Σχετικές σελίδες
Η φθινοπωρινή σπορά δεν είναι θέμα προτίμησης αλλά χρονισμού. Ένα γκαζόν που ξεκίνησε τον Σεπτέμβριο μπαίνει στο πρώτο του καλοκαίρι με ρίζα σε βάθος και ζητάει λιγότερο νερό για τα επόμενα δέκα χρόνια.
Σπορά γκαζόν σε δύσκολα σημεία
Δύο περιπτώσεις χρειάζονται διαφορετική αντιμετώπιση από τον υπόλοιπο κήπο, και σε αυτές αποτυγχάνει η σπορά γκαζόν πιο συχνά.
Σε κλίση
Το πρόβλημα δεν είναι το φύτρωμα αλλά η παραμονή του σπόρου στη θέση του. Η πρώτη δυνατή βροχή παρασύρει σπόρο και φυτόχωμα προς τα κάτω, και η κορυφή μένει γυμνή. Σε πρανή, η σπορά γκαζόν γίνεται με λεπτό δίχτυ συγκράτησης ή με άχυρο, και το πότισμα σπάει σε πολύ σύντομους κύκλους ώστε το νερό να απορροφάται αντί να κυλάει.
Σε σκιά
Κάτω από πυκνή κόμη, η σπορά γκαζόν με κοινό μείγμα δίνει αραιό αποτέλεσμα που υποχωρεί μέσα σε δύο σεζόν. Χρειάζεται μείγμα με υψηλό ποσοστό σκιόφιλων ειδών και, κυρίως, αραίωση της κόμης ώστε να περνάει φως. Όπου το φως δεν φτάνει ποτέ, η εδαφοκάλυψη είναι η ειλικρινής λύση.
Και στις δύο περιπτώσεις, η σπορά γκαζόν το φθινόπωρο έχει σαφώς μεγαλύτερες πιθανότητες από την ανοιξιάτικη, γιατί το νεαρό φυτό έχει μήνες να δυναμώσει πριν δοκιμαστεί.
Γεωπονικά δεδομένα για τη σπορά και την εγκατάσταση χλοοτάπητα: Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών.